DOLAR 0,0000
EURO 0,0000
STERLIN 0,0000
ALTIN 000,00
BİST 00.000
MEHMET HABİL TECİMEN
MEHMET HABİL TECİMEN
Giriş Tarihi : 07-02-2021 18:12
Güncelleme : 07-02-2021 18:15

Üçlü politikaya karşı ‘Tek Tarz-ı Vahiy’

 

 

Analitik olarak Tek-lik, bir’leme veya tanrıyı üçleme meselesinde tümdengelimci -suje ve obje değerini-, masumane bir şekilde biricik (unique) hale getirmenin dilbilgisel meselesidir. Bu her zaman böyle midir? Hayır değildir. Ama ‘teklik’ konusu, pagan tanrısallığı ile İslam’ın -Allah imanı- arasında ciddi bir ayrışma konusudur. Lakin izah edeceğimiz gibi konunun bizim açımızdan önemi Tek-li veya Tek-çi yönünün evrensel moeurs’e (evrensel ahlaki değerlere) uyması veya uymamasıdır.

 

Tekliği şu anlamıyla da ele alabiliriz; Tek, birçok manasıyla çoğula (tanrısal çeşitliliği de dahil ederek) karşı kendi özel alanını oluşturma adına kimseyi işine karıştırmama ahdini yeniler. Bu yenileyiş, çoklu yapıyı bazen kendi içinde yalnız bırakır bazen de çoğulcu anlamsalı (stéréotype) önemser.

 

‘Tek tarz-ı vahiy’ anlamını ikinci manasıyla değerlendirip, ‘tekliği’ Allah azzevecelle’nin şanını yüceltme gayreti ile çoklu alandan kurtarıp tekliğe nispet ettiriz ve Kuran-ı –azzîmûmüşşanın- vahiy kıymetini değerlendirme kıstası olarak aklîyeti çoğulcu-laştırıp zılliyyê-ti (çoklu aidiyet-sahibîyyet) tekleştirme meselesini, -tek-li çoğulculuğu yani-, literatürümüze eklemiş oluruz.

 

Zılliyet ve illet (nedensellik) meselesinde konunun neden bu tarafa (2) geldiğini anlatmak zorundayız. Türkiye’de, birçok kavramın kendi içinde anlamı verilirken yanlış anlamaya müsait o denli ağır bir akıl kesbiyye- var ki, gerçekten anlamak mümkün değil. Tek tarz vahiy meselesi, bizim anlamsal-ımız içerisinde her daim değerini korur, ama bir de, Cenabı Hakk’ın tekliği ve onun vahyinin (Kur’an-ı Kerîm) anlaşılma yüceliği vardır ki, bu konuda –ki-, teklik kelam ilminin (ilmûkelâm) dahli ile oluşturulacak bir zeminde deveran eder. O da şudur: Kelam ilmi, Allah’ın yaratma tekliği meselesinde, her Müslüman’da olması gereken şahadet hakikatini, yani bir'leme (ehadîyyet-last testament) eksenini bize anlatırken -Lâhavlevelâkuvveteillabillâh derken- Allah’ın kudret ve Celal’ini-Cemal’ini devamlılığı ile bize -ilk ve son olarak- O’nun yaratma gücüne bildirirse konu kendi içinde anlamlı hale gelir.

 

Yok, eğer mesele kendiliğindenlik içinde -kudret tahakkuku- (çok dinlilik ekseninde) ise konu bizim açımızdan olumsuz olarak kapanır.

 

Bu bildirme oluşumunu biz nasıl anlarız? Tekçi bir anlayışla değil tekli bir anlayışla anlarız. O tekli bir anlayış-oluş ki, ehadîyyet sırrıdır; ve ubudiyyete meselesini dahil eder.

 

Ezcümle bizlerin, ‘tek tarz-ı vahiy’ kavramını oluşturma nedenimiz Kur’an-ı Kerimî her akla irade ederken –ve dahi bu ulaştırma işlevselini akla emanet ederken-, Cenab-ı Allah’ın varlık nispetini tekli hale getirme meselesinde Tekçi yapı ile ayrılmayı yeğlememizdir. Çünkü Kur’an’ın anlaşılmasında akli kabiliyet birçok açık, gizli, örtülü, alenî, mana ve ilmi hakikati, kendi kabiliyeti çerçevesinde Alemîküllîşeyn emirleri ile kullara anlatır. Bu anlay-t-ış çerçevesinde ‘teklilik’ bizim açımızdan kesinlikle anlaşılır. Lakin anlaşılmayacak olan Tek-çi yapının (unifier) -misalen herhangi bir mezhepçi kolun-, felsefi ekolün, siyasi varyasyonun, kendini Tekli ilan etme teşebbüsüdür. Hakikatte üç-lü olan bu tekçiliğin göz boyamacılığını reddediyoruz, -ki, üç tarzı siyasetin sonraki temsilcileri konunun bizden ırak külliyatını gözümüzden saklamak için o denli rasyonalizm-gelenekmodernité oyunu oynadılar ki, bu konunun artık anlaşılmasını istedik.

 

Kur’an-ı Kerim’i, İmamı Azam Ebu Hanife dili ile anlamak bu anlamıyla bizim hakkımızdır. Bu haklılığımızı herhangi bir ‘Tek-çi’ anlayışa terk edemeyiz. Aydınlanma ve onun meşru kavramları olarak içimizde dolaşan biçimlerini bu anlamalıyla biz eleştiri miyarımıza dahil ediyoruz. Bu kabilden, ‘tek tarz-ı vahiy’, Kur’an’ın, ümmetin içindeki -iman dairesinde- kalan akli kabiliyetini Tek-li hale getirme kavramsalıdır. Bu kavram Tek-çi-liği reddeder. Şahadeti başlangıç kabul eder. Şahîdâ olmayı öne çıkartır.

 

Üç tarz-ı siyaset bir anlamıyla tek tarzı vahiy kıstasları ile incelendiğinde birçok açmazı kendi içinde barındırdığı, İslam toplumuna muhtevasını ağır bir şekilde sunma sorunu yaşattığı, kendini vahiyden ziyade, Aydınlanma Çağı toplumundan neşet ettirdiği -ve bu haliyle batılı kavramsalları kullandığından dolayı- Tek-çi batıcılığın içimizdeki izdüşümü olarak bizce anlaşılmaktadır.

 

Bu kimliği ile biz, Tek-çi, üç tarz-ı siyasetin çoğulculuğunu reddederken, tek tarz-ı vahyin cihan şumülcülüğünü (evrenselciliğini) kendi içinde anlamlı hale getiririz. Mesele budur.

 

  1. Socialezed-
  2. Vahyi anlama -tesanüdü…-
NELER SÖYLENDİ?
@
MEHMET HABİL TECİMEN

MEHMET HABİL TECİMEN

DİĞER YAZILARI Günahın metodik anlamsalı üzerine sözce 09-04-2021 15:24 Asyalı antikite kabiliyeti nedir duruşuna giriş 06-04-2021 14:04 Türk hâkimiyet yöntemi 30-03-2021 18:27 Aldanma üzerinden büyür aldatma 27-03-2021 19:39 Üç Tarz-ı Siyaset eksenli politik duruşun 20. yy eksenli eksantrik kabiliyetine cevabî giriş 15-03-2021 13:01 Marksizm’in uygulanabilir kavramları bağlamında kapitalist değerler 09-03-2021 11:14 Türkiye üzerinden aşklar koalisyonuna tazim 03-03-2021 12:52 İkircikli tekel kimliğine konuşma yazıtı 01-03-2021 14:04 Osmanlı toplumundan liberal Türk tabakalaşması düzenine giriş 27-02-2021 22:49 Laikçileşme üzerinden başlangıç 17-02-2021 12:46 Türk Edebiyatı’nda kadim-modern statükosu 16-02-2021 11:53 Bir gelişmecilik hikâyesi olarak modernité 09-02-2021 19:07 Üçlü politikaya karşı ‘Tek Tarz-ı Vahiy’ 07-02-2021 18:12 Türkiye siyasi kültüründe Fransa ihtilâl tarihi muhibliği  04-02-2021 13:03 Fikirdaşlara aşikâre ötelenmiş fikrî arkaplan 02-02-2021 17:28 Türk Edebiyatı’nda zamanın taharrûatına tavzih 31-01-2021 19:29 Medeniyetin öldürücü kültür kapsülü 28-01-2021 13:25 Üç kültür tekâmülü 27-01-2021 12:48 Hz. Muhyiddin’i anlama meselesine giriş 26-01-2021 14:46 Marksist felasifeye Türk dokunuşu 24-01-2021 17:45 Türk Medeniyeti Tarihi’ne Başlangıç Cümlesi 23-01-2021 18:20 Cemil Meriç meselesine giriş 22-01-2021 19:08 ‘Nurettin Topçu’ Meselesine Giriş 20-01-2021 09:23 Türk Edebiyatı’nı eleştirme kabiliyetine ilişkin… 19-01-2021 09:09 İsmet Özel eleştirisine ruk’a 17-01-2021 09:55 Metafiziği tanımlama kabiliyetine dair 16-01-2021 18:27 Marksizm’in beş eksiği beş fazlası 14-01-2021 17:42 Marksizm’in üretim kimliği, tüketim anlatımı 13-01-2021 13:19 İnanılmazlık üzerine metot teatisi 10-01-2021 15:04 Gidiş ve bir daha hiç gitmeyiş… 09-01-2021 17:17 Nice zaman ilinde bir şehir tesellisi… 05-01-2021 15:59 ‘Pazarın Sistematik Babaları’ (1) 03-01-2021 15:29 Marksizm neden küçümsenmemelidir zihniyetinin dikkatine… 02-01-2021 19:07 Market hükümleri üzerine kadim söz iklimi 23-12-2020 10:19 Kahvesiz kalmanın tatsızlığı… 22-12-2020 09:35 Dudak mimikleriyle gelişen tebessüm kimliğine dair… 19-12-2020 12:07 Are you love me neden demez İngilizce? 17-12-2020 09:34 BİR TEK METİNLE İNSANA NİZAM VERMENİN HİKÂYESİ 15-12-2020 13:41 BİR METEL AKŞAMINDA KAYSERİYYE 12-12-2020 11:20 TÜRKLÜĞÜNÜN DAS’ÜL EVRESI DAD-EL HÜKMÜ MEVT DEVRESI 10-12-2020 11:24 TÜRKİYE’NİN ZAFERLERİNE NASIL BIR GÖLGE TASAVVURU? SAĞ VE SOL TÜRKİYE İÇİN NASIL BİR KAVRAM OLMALIDIR? 09-12-2020 10:48 TÜRKIYE TARİHİNDE FAİZİN ÜÇ EVRESİNE DAİR 08-12-2020 14:38
NAMAZ VAKİTLERİ
PUAN DURUMU
Gazete Manşetleri
Yol Durumu
E-GAZETE
GÜNÜN KARİKATÜRÜ
E-Bülten Kayıt
ARŞİV ARAMA