DOLAR 0,0000
EURO 0,0000
STERLIN 0,0000
ALTIN 000,00
BİST 00.000
MEHMET HABİL TECİMEN
MEHMET HABİL TECİMEN
Giriş Tarihi : 16-02-2021 11:53

Türk Edebiyatı’nda kadim-modern statükosu

Modernizm sadece sosyal kavramlara kendi kurallarını açmaz, ısrarcı alaycılığı ile edebiyatın içinde de biteviye gezinir. Popüler şiir kuşağında şimdi öyle yaptığı gibidir endazesi. Herkese antik bir -yalancı tat- vericidir. Kadim olanın savunması ise -maalesef- hep kendinden menkul “değerler” ezberi üzerinden gider ve sözüm ona her olasılıkta yenilir. Bu hep böyle midir? Hayır, değildir. 

Edebiyatın sistemi içinde kimlerin önde ( veya edebiyat tarihi içinde) olacağı -dahası olmuşluğu- meselesi bizim acımızdan öylesine –kendiliğindenlik- harcını uğraşa uğraşa karan bir sırdır ki... İflah olmaz alın teri şeyhliği içinde ısrarcıdır, bu sır. Kimse bu konuda kalem oynatmak istemez. Konuyla ilgili olan şairliğimizle biz deriz ki, bizim edebiyattan anladığımız, kişioğlunun zihinsel kabiliyetini mısranın –özel- anlamına işlemesidir. Lakin bunu yaparken edebiyatın başkaları tarafından geliştirilmiş sistemlerine de uyarsın (uymalısın belki de) veya asla uymazsın; eğer uymayarak şair olmak derdin de isen, değer-ler-den kaynaklı özelliği ile yazdıkların, “ilk olmak” zorunda-dır. Hem ilk olacak kabiliyetin yok hem de, edebiyatın sistematiğini ihlal ediyorsan mesele senin için hiç iyi değildir, sadece heveskâr olur çıkarsın, o kadar…

Türk Edebiyatı’nın çığır açıcıları (novateur) ya meseleye böyle bakmış ya da ilk olmak hevesini sistematize (systematize) etmiştir. Uyak (rime) meselesi ve -a/b/a/b- kafiyelenmesi böyle bir şeydir. Kişisel değerlendirmem odur ki, kafiye kendi içinde uyumlu bir ses düzeninde yeri sabitlenmeden gezebilmelidir, -ki kendi şiiriyetim budur. Çünkü kafiyede yer belirlemek şaire ilhamın dışında yük yüklemek veya söyleyeceğini hapsetme angaryası taşıtm-ıştır-aktır, -ki, mısranın ilhamını kelepçeler (serbestiyetini engeller.) Bu vartaya çoğu şair düştüğü gibi düşmeyen nadideler de vardır. (N.Fazıl) Kafiye arayışı mı, ilhamın bizzat kendimi? İlhamın bizzat kendi diyenler ki şiir de öteye müthiş bir “dengeleme” gönderir. Bütün bu söylenenler edebiyatın özel alanı için ne ifade eder? Bu dengeleme esrarı nedir? ‘Edebiyatın özel alanı,’ şairin bizzat kendisinin ilham dağarcığıdır. Kimse bu alana müdahale etmez, etmek de istemez. Ama bu müdahale edilemezlik içten içe edebiyatın –dışına- onun çıkmasına neden olabilir. (Mef’ûmûnfail-,)

Edebiyatın, Sağ-çı veya Sol-cu oluşu on yıllarca serbestiyet ölçeğinde geleneği rencide edici boyutu ile ilerlemişken şimdi aynı tartışmaların etrafında zamana yenik söylemlerle saf tutmak hiç hoş değil. Dememiz o ki, Batıyı (özellikle 60’lı yıllar sonrası Sovyet kabiliyetini) geleneği susturmak için kullanmak isteyenlerle binlerce yıllık geleneği taklit ederek şiirin süreğenliğini besleyeceğini düşünenler arasından gerçek şiir sıyrılır, çıkar, ayrılır, kendi yoluna gider. Şiir bu anlamıyla, ne Sağ’a ne Sol’a bir şey söyleme taraftarı değildir. Şiir, Sol adına ve Sağ adına (söylenmez) yapılmaz. Ama yapılıyor ve bal gibi de oluyor diyorsanız, buyurun o noktada kendinizi -bitirin.-

Bu anlamıyla, edebiyatın kalıcılık ilkesi öyle şiir sesleri tüketmiştir ki, anlaması bile on yıllar (yüzyıllar) almıştır. İtirafnamemdir ki, bu manasıyla Fuzuli’nin benim için sevgili olduğunu kimseye söylemem çünkü o, çığır açmış ve kalıcılık kutbunun çoktan pîri olmuştur. Bende ise sadece mısralarının rytme ile yaşar.

Şiir öyle bir şeydir ki, akl-ı selim sahibi kimse cüret etmez ona ama o öyle kolay gelir ki çoğunsala sadece banar ve çıkarlar cahillikleri ile. Şiire cüret edip de başarısızlığın aşikâre olduğunda fikri mücadelende de ortadan kalkar. Yok, hükmüne geçer. Şiirini kendi ideolojin adına kullanırsan o şiir senden uzaklaşır. İdeolojinle birlikte seni terk eder. (N.Pakdil) Ama şiir damarın gürül gürül akıyorsa tarih ve siyasi plandaki tahlillerinde zaman içinde onu tanımayanlar (anlamayanlar) için yerine oturur, gelişir ve büyür. Fuzuli siyasi mücadele mi verdi Sultan’a karşı demeyin sosyalistler gibi? Bu sorunun nedenselliği sizi yanıltır, onları yanılttığı gibi.

Nice şairler vardır, şiiri ölü doğmuş olduğu için mesneviyata dönmüşlerdir. (C. Meriç) Ama birçokları ikisinde de başarısızlıklarını örtmek için onca arkalayıcı çabaya rağmen edebiyatın acımasız –çöplüğünde- yerini almıştır. (S.Birsel). Niceleri de dergi arkalamalarına rağmen aynı yoldadır. Modernlik bu ülkede ‘ölü doğucudur.’ Şiir sadece şairin kutbunda yaşanır.

NELER SÖYLENDİ?
@
MEHMET HABİL TECİMEN

MEHMET HABİL TECİMEN

DİĞER YAZILARI Günahın metodik anlamsalı üzerine sözce Asyalı antikite kabiliyeti nedir duruşuna giriş Türk hâkimiyet yöntemi Aldanma üzerinden büyür aldatma Üç Tarz-ı Siyaset eksenli politik duruşun 20. yy eksenli eksantrik kabiliyetine cevabî giriş Marksizm’in uygulanabilir kavramları bağlamında kapitalist değerler Türkiye üzerinden aşklar koalisyonuna tazim İkircikli tekel kimliğine konuşma yazıtı Osmanlı toplumundan liberal Türk tabakalaşması düzenine giriş Laikçileşme üzerinden başlangıç Bir gelişmecilik hikâyesi olarak modernité Üçlü politikaya karşı ‘Tek Tarz-ı Vahiy’ Türkiye siyasi kültüründe Fransa ihtilâl tarihi muhibliği  Fikirdaşlara aşikâre ötelenmiş fikrî arkaplan Türk Edebiyatı’nda zamanın taharrûatına tavzih Medeniyetin öldürücü kültür kapsülü Üç kültür tekâmülü Hz. Muhyiddin’i anlama meselesine giriş Marksist felasifeye Türk dokunuşu Türk Medeniyeti Tarihi’ne Başlangıç Cümlesi Cemil Meriç meselesine giriş ‘Nurettin Topçu’ Meselesine Giriş Türk Edebiyatı’nı eleştirme kabiliyetine ilişkin… İsmet Özel eleştirisine ruk’a Metafiziği tanımlama kabiliyetine dair Marksizm’in beş eksiği beş fazlası Marksizm’in üretim kimliği, tüketim anlatımı İnanılmazlık üzerine metot teatisi Gidiş ve bir daha hiç gitmeyiş… Nice zaman ilinde bir şehir tesellisi… ‘Pazarın Sistematik Babaları’ (1) Marksizm neden küçümsenmemelidir zihniyetinin dikkatine… Market hükümleri üzerine kadim söz iklimi Kahvesiz kalmanın tatsızlığı… Dudak mimikleriyle gelişen tebessüm kimliğine dair… Are you love me neden demez İngilizce? BİR TEK METİNLE İNSANA NİZAM VERMENİN HİKÂYESİ BİR METEL AKŞAMINDA KAYSERİYYE TÜRKLÜĞÜNÜN DAS’ÜL EVRESI DAD-EL HÜKMÜ MEVT DEVRESI TÜRKİYE’NİN ZAFERLERİNE NASIL BIR GÖLGE TASAVVURU? SAĞ VE SOL TÜRKİYE İÇİN NASIL BİR KAVRAM OLMALIDIR? TÜRKIYE TARİHİNDE FAİZİN ÜÇ EVRESİNE DAİR
NAMAZ VAKİTLERİ
PUAN DURUMU
  • Süper LigOP
  • 1Adana Demirspor00
  • 2Alanyaspor00
  • 3Antalyaspor00
  • 4Başakşehir FK00
  • 5Beşiktaş00
  • 6Fatih Karagümrük00
  • 7Fenerbahçe00
  • 8Galatasaray00
  • 9Gaziantep FK00
  • 10Giresunspor00
  • 11Hatayspor00
  • 12İstanbulspor00
  • 13Kasımpaşa00
  • 14Kayserispor00
  • 15Konyaspor00
  • 16MKE Ankaragücü00
  • 17Sivasspor00
  • 18Trabzonspor00
  • 19Ümraniyespor00
Gazete Manşetleri
Yol Durumu
E-GAZETE
HAYVANLAR ALEMİ
BURÇ YORUMLARI
  • KOÇ
    Koç Burcu
  • BOĞA
    Boğa Burcu
  • İKİZLER
    İkizler Burcu
  • YENGEÇ
    Yengeç Burcu
  • ASLAN
    Aslan Burcu
  • BAŞAK
    Başak Burcu
  • TERAZİ
    Terazi Burcu
  • AKREP
    Akrep Burcu
  • YAY
    Yay Burcu
  • OĞLAK
    Oğlak Burcu
  • KOVA
    Kova Burcu
  • BALIK
    Balık Burcu
GÜNÜN KARİKATÜRÜ
HAYVANLAR ALEMİ
E-Bülten Kayıt
ARŞİV ARAMA