DOLAR 0,0000
EURO 0,0000
STERLIN 0,0000
ALTIN 000,00
BİST 00.000
MEHMET HABİL TECİMEN
MEHMET HABİL TECİMEN
Giriş Tarihi : 22-01-2021 19:08

Cemil Meriç meselesine giriş

 

Eleştiri--1

----------------

Aidiyet

 

Aidiyet, birçok anlamıyla Cemil Meriç’in millet kapasitesini ölçme kimliği olarak kitaplarında dile getirdiği bir anlam meselesidir. "Entel(l)ektüelin macerası entel(l)ektüeldir." (1) konusu birçok hali ile Montaigne’i kendi içinde evetleyen yapısıyla beraber Batı sistemi içinde onun entellektüel kimliğini onaylama yoludur. Bu onaylayış aslında kendisi içindir. Cemil Meriç için Montaigne birçok anlamıyla Türkçeye -genel unsurları ile- kendini aktarma kalıbıdır. Aidiyet ifadesi ile Cemil Meriç’i bu kapsamda anlamamak için ellerinden geleni ardına koymayan her türlü analiz bizim için nâkıstır.

 

Cemil Meriç ile ilgili sitayişkâr her lafın ardından Cemil Meriç’in tahlilleri yapılırken unutulan tek şey aslında onun çok iyi bir Montaigne imitasyoncusu olduğudur. (Bu iddia bize aittir.) Lakin hakkını yememek gerekir. Montaigne imitasyonu Meriç’in elinde yerli kabiliyeti müthiş etkilemiştir. Onun o derece taklitleri çıkmıştır ki sahne sahne, gazete gazete Cemil Meriç cümlelerinden daha fazla Cemil Meriç yazdığını söyleyen imitasyoncular bile olagelmiştir-çıkmıştır. Lakin birçok anlamıyla Cemil Meriç’i biz Millî Edebiyat’ın önemli bir şahsiyeti, bir çile adamı komplikasyonsuz bir dava adamı rolüyle -onca Marksist terminolojik kafasına rağmen- Rahman suresini dinlerken ağlar buluruz. Bu haliyle Cemil Meriç, Türk entellektüeline karşı girişilen komplonun -sadece Batı’da var- komplikasyonunun hatta, meczupluğunu –mebzûbaneliğe sapmadan dışlamış bir adamdır. İyi bir entellektüeldir. Ciddi bir kafadır. Ama ne yapılması gerektiği konusunda kalem oynatabilecekken oynatmamıştır.

 

Tanzimat’tan sonraki beş nesil (1839-1965) silsile halinde Batı edebiyat formlarını adapte etmenin dışında hiçbir emek sarf etmeden -ve hatta emek sarf edilmesine otoritenin izin vermesi akledilmeden (!), -bunun kavgası yapılmadan-, adeta zabtürapt altında Fransız edebiyatı, İngiliz hukuku (Hume-Loche) kabiliyetini okumak, nemalanmak ve bunu Türk nesline aktarmakla görevli bir edebiyat kimliği ahdiyle sahneye çıkmıştır.

 

Bu çıkış ki, Cemil Meriç’i belli bir süre sonra millî kimlik ıstırabını bilmesine ve bunu tedavi yönüne sapmasına rağmen birçoklarının felsefe nedir sorusuna meczupça ve -sözüm ona Cemil Meriç bilgini olmalarına rağmen- felsefe her şeydir (!) diye söze başlamaktan ve bu anlamıyla Cemil Meriç’i içselleştirmiş olmayı itirafname haline getirmekten öte gidememiştir, -ki Cemil Meriç’i içselleştirmek felsefe nedir sorusuna adam gibi cevap vermeyi gerektirir.

 

Cemil Meriç severliğinin ülkedeki en ciddi mümessillerinin dahi Cemil Meriç’i Batı adamının karşısında mahcup haline rağmen meydan okuyucu kimliği ile anlatması ise hoş karşılanamaz. Çünkü bu doğru değildir. Cemil Meriç belli bir süre sonra (1965 sonrası) nefret ettiği Marksist nazariyeden kurtulabilmeyi dilemesine rağmen bunu başaramadı. Başaramamasının nedeni denemeci kimliğinin Batı’da vücut bulması olarak gösterilir. Ama hiçbir aydın Türk imanından yeni bir edebiyat neşvesi çıkartma konusunda müteallik çaba içine girmezken Cemil Meriç’e yapılacak ‘denemecilik’ kabiliyetinin Türkiye versiyonu olma ahdini tespit etmeye ve deneme türünü Necip Fazıl’dan bile iyi başarmış olmasını not altına almaya cüret edememesi iyi bir tahlil kapasitesi değildir.

 

 

  1. Journal…
NELER SÖYLENDİ?
@
MEHMET HABİL TECİMEN

MEHMET HABİL TECİMEN

DİĞER YAZILARI Türkiye üzerinden aşklar koalisyonuna tazim 03-03-2021 12:52 İkircikli tekel kimliğine konuşma yazıtı 01-03-2021 14:04 Osmanlı toplumundan liberal Türk tabakalaşması düzenine giriş 27-02-2021 22:49 Laikçileşme üzerinden başlangıç 17-02-2021 12:46 Türk Edebiyatı’nda kadim-modern statükosu 16-02-2021 11:53 Bir gelişmecilik hikâyesi olarak modernité 09-02-2021 19:07 Üçlü politikaya karşı ‘Tek Tarz-ı Vahiy’ 07-02-2021 18:12 Türkiye siyasi kültüründe Fransa ihtilâl tarihi muhibliği  04-02-2021 13:03 Fikirdaşlara aşikâre ötelenmiş fikrî arkaplan 02-02-2021 17:28 Türk Edebiyatı’nda zamanın taharrûatına tavzih 31-01-2021 19:29 Medeniyetin öldürücü kültür kapsülü 28-01-2021 13:25 Üç kültür tekâmülü 27-01-2021 12:48 Hz. Muhyiddin’i anlama meselesine giriş 26-01-2021 14:46 Marksist felasifeye Türk dokunuşu 24-01-2021 17:45 Türk Medeniyeti Tarihi’ne Başlangıç Cümlesi 23-01-2021 18:20 Cemil Meriç meselesine giriş 22-01-2021 19:08 ‘Nurettin Topçu’ Meselesine Giriş 20-01-2021 09:23 Türk Edebiyatı’nı eleştirme kabiliyetine ilişkin… 19-01-2021 09:09 İsmet Özel eleştirisine ruk’a 17-01-2021 09:55 Metafiziği tanımlama kabiliyetine dair 16-01-2021 18:27 Marksizm’in beş eksiği beş fazlası 14-01-2021 17:42 Marksizm’in üretim kimliği, tüketim anlatımı 13-01-2021 13:19 İnanılmazlık üzerine metot teatisi 10-01-2021 15:04 Gidiş ve bir daha hiç gitmeyiş… 09-01-2021 17:17 Nice zaman ilinde bir şehir tesellisi… 05-01-2021 15:59 ‘Pazarın Sistematik Babaları’ (1) 03-01-2021 15:29 Marksizm neden küçümsenmemelidir zihniyetinin dikkatine… 02-01-2021 19:07 Market hükümleri üzerine kadim söz iklimi 23-12-2020 10:19 Kahvesiz kalmanın tatsızlığı… 22-12-2020 09:35 Dudak mimikleriyle gelişen tebessüm kimliğine dair… 19-12-2020 12:07 Are you love me neden demez İngilizce? 17-12-2020 09:34 BİR TEK METİNLE İNSANA NİZAM VERMENİN HİKÂYESİ 15-12-2020 13:41 BİR METEL AKŞAMINDA KAYSERİYYE 12-12-2020 11:20 TÜRKLÜĞÜNÜN DAS’ÜL EVRESI DAD-EL HÜKMÜ MEVT DEVRESI 10-12-2020 11:24 TÜRKİYE’NİN ZAFERLERİNE NASIL BIR GÖLGE TASAVVURU? SAĞ VE SOL TÜRKİYE İÇİN NASIL BİR KAVRAM OLMALIDIR? 09-12-2020 10:48 TÜRKIYE TARİHİNDE FAİZİN ÜÇ EVRESİNE DAİR 08-12-2020 14:38
NAMAZ VAKİTLERİ
PUAN DURUMU
Gazete Manşetleri
Yol Durumu
E-GAZETE
GÜNÜN KARİKATÜRÜ
E-Bülten Kayıt
ARŞİV ARAMA